Çocuklarda Öksürük Nasıl Geçer?

Öksürük aslında bir hastalık değil, solunum yollarına giren yabancı cisim, balgam, iltihap ve akıntı gibi durumlara karşı, solunum yollarını korumaya yönelik verdiğimiz bir tepkidir. Tedavide amaç, öksürük refleksini durdurmak değil, öksürüğe neden olan durumları ortadan kaldırmak olmalıdır.

Öksürüğün Nedenleri

Çocuklarda nezle, burun tıkanıklığı, boğaz enfeksiyonu gibi basit etkenlerden grip, kulak iltihabı, krupp, bronşit, zatürre, astım gibi daha ciddi solunum yolları hastalıkları öksürüğe neden olabilir. Sağlıklı bir çocuk günde 8-10 kez öksürebilir, bu durum normaldir.

Her öksürüğün farklı bir nedeni olabilir. Bu nedenle çocuğumuzu iyi değerlendirip, takip etmek hayati önem taşımaktadır. Örneğin; havlama tarzında bir öksürük krupp, iç çeker gibi bir öksürük boğmaca, göğüste hışıltı ile birlikte olan öksürük varsa astım belirtisi olabilir.  Ani başlayan ve morarmanın eşlik ettiği öksürük atağı varsa yabancı bir cismin nefes borusuna kaçmış olması çok olasıdır.

Çocuğunuzun öksürükle birlikte kusması varsa, gece öksürükleri artıyorsa; öksürük nedeni reflü olabilir. Özellikle üst solunum yolu enfeksiyonuna bağlı öksürükler de gece artma eğilimindedir. Öksürük öğürme refleksini uyararak kusmaya neden olabilir. Kusmanın devam etmemesi önemli bir sorun olmadığına işaret eder.

Öksürük 2-3 haftayı geçmişse, hışıltı ile birlikte görülüyorsa, çocuğun ateşi olmadığı halde devam ediyorsa, tekrarlıyorsa, hapşırık, burun tıkanıklığı ve kaşıntı da varsa, öksürük nedeninin alerjik olma olasılığı çok yüksektir. Kreşe ve okula yeni başlayan çocuklarda ilk yıllarda çok sık hastalanmaları nedeni ile, öksürükleri haftalarca sürebilir.

Öksürüğe Ne İyi Gelir?

• Çocuğun öksürüğü üç günü geçiyorsa, öksürük giderek artıyorsa, öksürüğe ateş, nefes darlığı ve morarma eşlik ediyorsa, ani başlamış ve havlar tarzda öksürüyorsa mutlaka doktorunuza başvurunuz.
• Genel durumu iyi, ateşi, hışıltılı solunumu ve nefes darlığı olmayan çocuklar evde izlenebilir. Bu gibi durumlarda çocukların bol sıvı tüketmeleri sağlanmalıdır. Burun tıkanıklığı varsa, deniz suyu veya serum fizyolojik damlalar ile burun temizliği yapılabilir.
• Eğer balgamlı öksürüğü varsa, kesinlikle öksürük kesici şuruplar verilmemelidir. Bu durumda öksürüğün kesilmesi değil, öksürükle birlikte balgamın sökülüp atılması önemlidir. Öksürürken çocuğunuzu yüzükoyun olarak dizinize yatırın, sırtına hafif hafif vurarak balgamını çıkarmasına yardımcı olabilirsiniz.
• Geceleri öksüren çocuğunuzun yastığının altına destek koyarak baş tarafını yükseltebilirsiniz. Geniz akıntısının boğazından aşağı tarafa inerek tahrişe yol açmasını da engellemiş olursunuz. Yüzükoyun veya yan yatırmak da tahrişi önler.
• Öksüren çocuğunuzun odasını sürekli nemli tutun. Odasının nem oranının farklı yöntemlerle arttırabilir veya pencereyi hafif aralık bırakarak odanın havasının kurumasını önleyebilirsiniz. İdeal oda ısısı 20-24 C arasında kabul edilmektedir.
• Yatmadan önce çocuğunuzun boğazını yumuşatmak için ılık bir içecek verebilirsiniz. Süt hastalık bulgularını arttırabileceğinden verilmemesinde yarar vardır. 18 aylıktan büyük çocuklar için ılık su içinde eritilmiş bala, limon suyu katarak hazırlayacağınız içeceği verebilirsiniz.
• En önemlisi çocuğa gelişigüzel öksürük şurubu ve antibiyotik vermek yerine doktor kontrolünde tedavinin düzenlenmesidir.